{"id":12,"date":"2025-10-12T12:10:00","date_gmt":"2025-10-12T15:10:00","guid":{"rendered":"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/?p=12"},"modified":"2025-10-18T05:02:57","modified_gmt":"2025-10-18T08:02:57","slug":"ponto-3","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/ponto-3\/","title":{"rendered":"3  Campo de Futebol 0 x Escola 1"},"content":{"rendered":"\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Antigo campo de futebol deu lugar \u00e0 Escola Municipal Jos\u00e9 Carlos Azevedo Junior<\/h3>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"576\" src=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/campo-1024x576.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-356\" style=\"width:800px\" srcset=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/campo-1024x576.jpg 1024w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/campo-300x169.jpg 300w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/campo-768x432.jpg 768w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/campo-1140x642.jpg 1140w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/campo.jpg 1400w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Antes de haver paredes, quadra coberta e salas de aula, havia um campo aberto, de terra batida e traves improvisadas. Esse campo n\u00e3o tinha arquibancada, mas vivia cheio de torcedores: vizinhos, familiares e amigos que acompanhavam os jogos de crian\u00e7as, adolescentes e adultos com o mesmo entusiasmo. O som das gargalhadas, das discuss\u00f5es sobre quem fez o gol mais bonito e das m\u00fasicas improvisadas nas beiradas do campo faziam parte da vida cotidiana.<\/p>\n\n\n\n<p>O futebol aqui nunca foi s\u00f3 jogo: foi escola de conviv\u00eancia. No calor da disputa, aprendia-se a respeitar regras, a se apoiar mutuamente e a entender que a vit\u00f3ria de um podia ser a alegria de todos. As tardes e fins de semana eram marcados pelo movimento de times locais, muitos com uniformes lavados e costurados \u00e0 m\u00e3o, e pela presen\u00e7a de figuras queridas que cuidavam para que cada partida fosse tamb\u00e9m um momento de uni\u00e3o.<\/p>\n\n\n\n<p>Com o tempo, a necessidade de mais espa\u00e7os de forma\u00e7\u00e3o trouxe mudan\u00e7as. O campo deu lugar \u00e0 escola, que passou a ocupar o espa\u00e7o f\u00edsico, levando para dentro de suas paredes o mesmo esp\u00edrito comunit\u00e1rio que nascia na terra batida. Hoje, a quadra e os corredores guardam tanto as li\u00e7\u00f5es ensinadas nas carteiras quanto aquelas herdadas do jogo: a no\u00e7\u00e3o de que aprender \u00e9 tamb\u00e9m conviver, sonhar e transformar a realidade \u00e0 nossa volta.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Ainda assim, a mem\u00f3ria do campo vive no imagin\u00e1rio do bairro. Muitos adultos que hoje acompanham os filhos \u00e0 escola relembram com orgulho as hist\u00f3rias que protagonizaram ali: o campeonato vencido com gol no \u00faltimo minuto, a festa que se estendeu noite adentro, o mutir\u00e3o para arrumar o gramado depois de uma enchente.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>A troca de um espa\u00e7o de futebol por um espa\u00e7o de educa\u00e7\u00e3o formal foi fruto de uma negocia\u00e7\u00e3o com a Prefeitura entendendo que al\u00e9m do direito ao lazer, o Jardim S\u00e3o Manoel tamb\u00e9m tem direito \u00e0 educa\u00e7\u00e3o. A transforma\u00e7\u00e3o e a bola, mesmo que simb\u00f3lica, ainda segue rolando no esp\u00edrito de quem cresceu aqui, mas com a convic\u00e7\u00e3o de que direitos n\u00e3o podem ser escolhidos e nem negociados, por isso a comunidade segue organizada cobrando quem \u00e9 de direito o compromisso de constru\u00e7\u00e3o de um novo campo de futebol no bairro.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-larger-font-size\"><strong>A mem\u00f3ria do futebol passa por todas as pessoas<\/strong><\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading has-large-font-size\">V\u00e2nia<\/h2>\n\n\n\n<p>Filha de um t\u00e9cnico de futebol de v\u00e1rzea, cresceu ajudando nos bastidores: recolhendo garrafas para fazer gelo, lavando uniformes, aprendendo que o jogo n\u00e3o come\u00e7a no apito inicial, mas no cuidado coletivo. Para ela, o futebol ensina que a comunidade se constr\u00f3i na coopera\u00e7\u00e3o.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"576\" src=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Vania-Cover_ponto-3-1024x576.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-716\" style=\"width:444px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Vania-Cover_ponto-3-1024x576.jpg 1024w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Vania-Cover_ponto-3-300x169.jpg 300w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Vania-Cover_ponto-3-768x432.jpg 768w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Vania-Cover_ponto-3-1536x864.jpg 1536w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Vania-Cover_ponto-3-1140x641.jpg 1140w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Vania-Cover_ponto-3.jpg 1920w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<h5 class=\"wp-block-heading\">Clique na imagem para ampliar.<\/h5>\n\n\n<div  id=\"jtg-358\" class=\"modula modula-gallery modula-columns\" data-config=\"{&quot;tabletHeight&quot;:800,&quot;mobileHeight&quot;:800,&quot;desktopHeight&quot;:800,&quot;enableTwitter&quot;:false,&quot;enableWhatsapp&quot;:false,&quot;enableFacebook&quot;:false,&quot;enablePinterest&quot;:false,&quot;enableLinkedin&quot;:false,&quot;enableEmail&quot;:false,&quot;randomFactor&quot;:0.5,&quot;type&quot;:&quot;grid&quot;,&quot;columns&quot;:12,&quot;gutter&quot;:10,&quot;mobileGutter&quot;:10,&quot;tabletGutter&quot;:10,&quot;desktopGutter&quot;:10,&quot;enableResponsive&quot;:&quot;0&quot;,&quot;tabletColumns&quot;:2,&quot;mobileColumns&quot;:1,&quot;lazyLoad&quot;:0,&quot;lightboxOpts&quot;:{&quot;animated&quot;:true,&quot;Thumbs&quot;:{&quot;type&quot;:&quot;modern&quot;,&quot;showOnStart&quot;:false},&quot;Toolbar&quot;:{&quot;display&quot;:{&quot;right&quot;:[&quot;close&quot;]},&quot;enabled&quot;:true},&quot;Carousel&quot;:{&quot;Panzoom&quot;:{&quot;touch&quot;:true},&quot;infinite&quot;:false},&quot;keyboard&quot;:{&quot;Escape&quot;:&quot;close&quot;,&quot;Delete&quot;:&quot;close&quot;,&quot;Backspace&quot;:&quot;close&quot;,&quot;PageUp&quot;:false,&quot;PageDown&quot;:false,&quot;ArrowUp&quot;:false,&quot;ArrowDown&quot;:false,&quot;ArrowRight&quot;:false,&quot;ArrowLeft&quot;:false},&quot;touch&quot;:false,&quot;backdropClick&quot;:false,&quot;l10n&quot;:{&quot;CLOSE&quot;:&quot;Fechar&quot;,&quot;NEXT&quot;:&quot;Pr\\u00f3ximo&quot;,&quot;PREV&quot;:&quot;Anterior&quot;,&quot;Error&quot;:&quot;N\\u00e3o foi poss\\u00edvel carregar o conte\\u00fado solicitado. Tente novamente mais tarde.&quot;,&quot;PLAY_START&quot;:&quot;Iniciar apresenta\\u00e7\\u00e3o de slides&quot;,&quot;PLAY_STOP&quot;:&quot;Pausar apresenta\\u00e7\\u00e3o de slides&quot;,&quot;FULL_SCREEN&quot;:&quot;Tela cheia&quot;,&quot;THUMBS&quot;:&quot;Miniaturas&quot;,&quot;DOWNLOAD&quot;:&quot;Baixar&quot;,&quot;SHARE&quot;:&quot;Compartilhar&quot;,&quot;ZOOM&quot;:&quot;Ampliar&quot;,&quot;EMAIL&quot;:&quot;Here is the link to the image : %%image_link%% and this is the link to the gallery : %%gallery_link%%&quot;,&quot;MODAL&quot;:&quot;Voc\\u00ea pode dispensar este conte\\u00fado com a tecla ESC&quot;,&quot;ERROR&quot;:&quot;Algo deu errado, tente novamente mais tarde&quot;,&quot;IMAGE_ERROR&quot;:&quot;Imagem n\\u00e3o encontrada&quot;,&quot;ELEMENT_NOT_FOUND&quot;:&quot;Elemento HTML n\\u00e3o encontrado&quot;,&quot;AJAX_NOT_FOUND&quot;:&quot;Erro ao carregar AJAX: N\\u00e3o encontrado&quot;,&quot;AJAX_FORBIDDEN&quot;:&quot;Erro ao carregar AJAX: N\\u00e3o autorizado&quot;,&quot;IFRAME_ERROR&quot;:&quot;Erro ao carregar a p\\u00e1gina&quot;,&quot;TOGGLE_ZOOM&quot;:&quot;Alternar n\\u00edvel de zoom&quot;,&quot;TOGGLE_THUMBS&quot;:&quot;Alternar miniaturas&quot;,&quot;TOGGLE_SLIDESHOW&quot;:&quot;Alternar exibi\\u00e7\\u00e3o de slides&quot;,&quot;TOGGLE_FULLSCREEN&quot;:&quot;Alternar modo de tela cheia&quot;},&quot;Images&quot;:{&quot;Panzoom&quot;:{&quot;maxScale&quot;:2}},&quot;mainClass&quot;:&quot;modula-fancybox-container modula-lightbox-jtg-358&quot;,&quot;Html&quot;:{&quot;videoAutoplay&quot;:0,&quot;videoTpl&quot;:&quot;&lt;video class=\\&quot;fancybox__html5video\\&quot; controls muted playsinline controlsList controlsList=\\&quot;nodownload\\&quot; poster=\\&quot;{{poster}}\\&quot; src=\\&quot;{{src}}\\&quot; type=\\&quot;{{format}}\\&quot; &gt;  Sorry, your browser doesn&#039;t support embedded videos, &lt;a href=\\&quot;{{src}}\\&quot;&gt; download &lt;\\\/a&gt; and watch with your favorite video player! &lt;\\\/video&gt;&quot;}},&quot;inView&quot;:false,&quot;email_subject&quot;:&quot;Confira esta imagem incr\\u00edvel!!&quot;,&quot;email_message&quot;:&quot;Aqui est\\u00e1 o link para a imagem: %%image_link%% e este \\u00e9 o link para a galeria: %%gallery_link%%&quot;,&quot;grid_type&quot;:&quot;automatic&quot;,&quot;rowHeight&quot;:250,&quot;lastRow&quot;:&quot;nojustify&quot;,&quot;lightbox&quot;:&quot;fancybox&quot;}\">\n\n\t\n\t<div  class=\"modula-items grid-gallery\">\n\t\t<div class=\"modula-item effect-pufrobo\" >\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t<a data-image-id=\"421\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-358\" data-caption=\"Jogador Pel\u00e9 e neto de Varela\" aria-label=\"Abrir imagem no lightbox\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-421\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/jogador-pele-e-neto-de-varela.jpg\" title=\"jogador pel\u00e9 e neto de varela\" crop=\"\" width=\"172\" height=\"300\" src=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/jogador-pele-e-neto-de-varela-172x300.jpg\" data-src=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/jogador-pele-e-neto-de-varela-172x300.jpg\" data-caption=\"Jogador Pel\u00e9 e neto de Varela\" srcset=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/jogador-pele-e-neto-de-varela.jpg 588w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/jogador-pele-e-neto-de-varela-172x300.jpg 172w\" sizes=\"auto, (max-width: 172px) 100vw, 172px\" \/>\n\t\t<div class=\"figc\">\n\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"jtg-description\">Jogador Pel\u00e9 e neto de Varela<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item effect-pufrobo\" >\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t<a data-image-id=\"420\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-358\" data-caption=\"Cart\u00e3o de identidade de atleta\" aria-label=\"Abrir imagem no lightbox\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-420\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Cartao-de-identidade-de-atleta.jpeg\" title=\"Cart\u00e3o de identidade de atleta\" crop=\"\" width=\"300\" height=\"191\" src=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Cartao-de-identidade-de-atleta-300x191.jpeg\" data-src=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Cartao-de-identidade-de-atleta-300x191.jpeg\" data-caption=\"Cart\u00e3o de identidade de atleta\" srcset=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Cartao-de-identidade-de-atleta.jpeg 550w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Cartao-de-identidade-de-atleta-300x191.jpeg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/>\n\t\t<div class=\"figc\">\n\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"jtg-description\">Cart\u00e3o de identidade de atleta<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item effect-pufrobo\" >\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t<a data-image-id=\"363\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-358\" data-caption=\"Constru\u00e7\u00e3o do antigo campo de futebol\" aria-label=\"Abrir imagem no lightbox\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-363\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Construcao-antigo-campo-futebol-1.jpg\" title=\"Construcao-antigo-campo-futebol (1)\" crop=\"\" width=\"300\" height=\"208\" src=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Construcao-antigo-campo-futebol-1-300x208.jpg\" data-src=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Construcao-antigo-campo-futebol-1-300x208.jpg\" data-caption=\"Constru\u00e7\u00e3o do antigo campo de futebol\" srcset=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Construcao-antigo-campo-futebol-1.jpg 819w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Construcao-antigo-campo-futebol-1-300x208.jpg 300w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Construcao-antigo-campo-futebol-1-768x533.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/>\n\t\t<div class=\"figc\">\n\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"jtg-description\">Constru\u00e7\u00e3o do antigo campo de futebol<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item effect-pufrobo\" >\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t<a data-image-id=\"419\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-358\" data-caption=\"E. C. JD. S\u00e3o Maonoel\" aria-label=\"Abrir imagem no lightbox\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-419\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/33.jpg\" title=\"33\" crop=\"\" width=\"300\" height=\"199\" src=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/33-300x199.jpg\" data-src=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/33-300x199.jpg\" data-caption=\"E. C. JD. S\u00e3o Maonoel\" srcset=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/33.jpg 720w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/33-300x199.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/>\n\t\t<div class=\"figc\">\n\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"jtg-description\">E. C. JD. S\u00e3o Maonoel<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item effect-pufrobo\" >\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t<a data-image-id=\"356\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-358\" data-caption=\"Campo\" aria-label=\"Abrir imagem no lightbox\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-356\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/campo.jpg\" title=\"campo\" crop=\"\" width=\"300\" height=\"169\" src=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/campo-300x169.jpg\" data-src=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/campo-300x169.jpg\" data-caption=\"Campo\" srcset=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/campo.jpg 1400w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/campo-300x169.jpg 300w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/campo-1024x576.jpg 1024w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/campo-768x432.jpg 768w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/campo-1140x642.jpg 1140w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/>\n\t\t<div class=\"figc\">\n\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"jtg-description\">Campo<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item effect-pufrobo\" >\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t<a data-image-id=\"359\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-358\" data-caption=\"Escola de S\u00e3o Manoel - Santos \" aria-label=\"Abrir imagem no lightbox\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-359\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Sao-Manoel-Santos-FB_30082025_2337_3000p-1.jpg\" title=\"Sao Manoel-Santos-FB_30082025_2337_3000p (1)\" crop=\"\" width=\"300\" height=\"200\" src=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Sao-Manoel-Santos-FB_30082025_2337_3000p-1-300x200.jpg\" data-src=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Sao-Manoel-Santos-FB_30082025_2337_3000p-1-300x200.jpg\" data-caption=\"Escola de S\u00e3o Manoel - Santos \" srcset=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Sao-Manoel-Santos-FB_30082025_2337_3000p-1.jpg 2000w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Sao-Manoel-Santos-FB_30082025_2337_3000p-1-300x200.jpg 300w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Sao-Manoel-Santos-FB_30082025_2337_3000p-1-1024x682.jpg 1024w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Sao-Manoel-Santos-FB_30082025_2337_3000p-1-768x512.jpg 768w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Sao-Manoel-Santos-FB_30082025_2337_3000p-1-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Sao-Manoel-Santos-FB_30082025_2337_3000p-1-1140x760.jpg 1140w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/>\n\t\t<div class=\"figc\">\n\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"jtg-description\">Escola de S\u00e3o Manoel - Santos <\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item effect-pufrobo\" >\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t<a data-image-id=\"416\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-358\" data-caption=\"E. C. JD. S\u00e3o Maonoel\" aria-label=\"Abrir imagem no lightbox\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-416\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/foto-028.jpg\" title=\"foto 028\" crop=\"\" width=\"300\" height=\"169\" src=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/foto-028-300x169.jpg\" data-src=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/foto-028-300x169.jpg\" data-caption=\"E. C. JD. S\u00e3o Maonoel\" srcset=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/foto-028-rotated.jpg 960w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/foto-028-rotated-300x169.jpg 300w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/foto-028-768x432.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/>\n\t\t<div class=\"figc\">\n\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"jtg-description\">E. C. JD. S\u00e3o Maonoel<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item effect-pufrobo\" >\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t<a data-image-id=\"415\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-358\" data-caption=\"E. C. JD. S\u00e3o Maonoel\" aria-label=\"Abrir imagem no lightbox\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-415\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/141.jpg\" title=\"141\" crop=\"\" width=\"300\" height=\"169\" src=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/141-300x169.jpg\" data-src=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/141-300x169.jpg\" data-caption=\"E. C. JD. S\u00e3o Maonoel\" srcset=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/141.jpg 1328w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/141-300x169.jpg 300w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/141-1024x576.jpg 1024w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/141-768x432.jpg 768w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/141-1140x641.jpg 1140w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/>\n\t\t<div class=\"figc\">\n\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"jtg-description\">E. C. JD. S\u00e3o Maonoel<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item effect-pufrobo\" >\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t<a data-image-id=\"417\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-358\" data-caption=\"E. C. JD. S\u00e3o Maonoel\" aria-label=\"Abrir imagem no lightbox\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-417\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/foto-027.jpg\" title=\"foto 027\" crop=\"\" width=\"300\" height=\"169\" src=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/foto-027-300x169.jpg\" data-src=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/foto-027-300x169.jpg\" data-caption=\"E. C. JD. S\u00e3o Maonoel\" srcset=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/foto-027.jpg 960w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/foto-027-300x169.jpg 300w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/foto-027-768x432.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/>\n\t\t<div class=\"figc\">\n\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"jtg-description\">E. C. JD. S\u00e3o Maonoel<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item effect-pufrobo\" >\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t<a data-image-id=\"418\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-358\" data-caption=\"E. C. JD. S\u00e3o Maonoel\" aria-label=\"Abrir imagem no lightbox\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-418\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/foto-026.jpg\" title=\"foto 026\" crop=\"\" width=\"300\" height=\"169\" src=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/foto-026-300x169.jpg\" data-src=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/foto-026-300x169.jpg\" data-caption=\"E. C. JD. S\u00e3o Maonoel\" srcset=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/foto-026.jpg 960w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/foto-026-300x169.jpg 300w, https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/foto-026-768x432.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/>\n\t\t<div class=\"figc\">\n\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"jtg-description\">E. C. JD. S\u00e3o Maonoel<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div>\t\t\n\t<\/div>\n\n\t\n\t\n\t<script type=\"application\/ld+json\">\n\t{\n\t\t\"@context\": \"http:\/\/schema.org\",\n\t\t\"@type\"   : \"ImageGallery\",\n\t\t\"id\"      : \"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/ponto-3\/\",\n\t\t\"url\"     : \"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/ponto-3\/\"\n\t}\n\n\t<\/script>\n\n\t\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Antigo campo de futebol deu lugar \u00e0 Escola Municipal Jos\u00e9 Carlos Azevedo Junior Antes de haver paredes, quadra coberta e salas de aula, havia um campo aberto, de terra batida e traves improvisadas. Esse campo n\u00e3o tinha arquibancada, mas vivia cheio de torcedores: vizinhos, familiares e amigos que acompanhavam os jogos de crian\u00e7as, adolescentes e &hellip; <\/p>\n<p><a class=\"more-link btn\" href=\"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/ponto-3\/\">Continue lendo<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":356,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":["post-12","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-roteiro","nodate","item-wrap"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12"}],"version-history":[{"count":10,"href":"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":717,"href":"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12\/revisions\/717"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-json\/wp\/v2\/media\/356"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/institutoelos.org\/museucomunitariosaomanoel\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}